Administrator WIBOR podlega ustawie o dostępie do informacji publicznej. Ważny wyrok NSA dla sporów kredytowych

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 lutego 2025 r., sygn. III OSK 1615/24, potwierdził, że administrator wskaźnika WIBOR jest podmiotem zobowiązanym do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Sam wyrok zapadł już wcześniej, jednak jego praktyczne znaczenie dla sporów dotyczących kredytów opartych na WIBOR zostało ponownie szerzej przedstawione w sierpniu 2026 r. Orzeczenie może mieć istotne znaczenie przede wszystkim dla uzyskiwania danych dotyczących sposobu ustalania historycznych stawek WIBOR.

Administrator WIBOR musi stosować ustawę o dostępie do informacji publicznej

NSA oddalił skargę kasacyjną administratora wskaźnika i potwierdził, że podmiot ten podlega przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Sąd wskazał między innymi na publiczne znaczenie działalności polegającej na wyznaczaniu wskaźnika referencyjnego mającego ogromne znaczenie dla rynku finansowego, kredytobiorców i całej gospodarki.

Znaczenie miała również struktura właścicielska podmiotu administrującego wskaźnikiem.

W efekcie administrator WIBOR nie może ograniczyć się do stanowiska, że jako spółka prawa handlowego pozostaje całkowicie poza zakresem obowiązków wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Jakich informacji dotyczył spór

Wniosek będący przedmiotem postępowania obejmował między innymi informacje dotyczące liczby rzeczywiście zawartych transakcji międzybankowych wykorzystywanych przy ustalaniu WIBOR oraz kwotowań uczestników fixingu w poszczególnych dniach.

Są to dane potencjalnie istotne dla oceny, w jaki sposób w konkretnych okresach historycznych ustalano wartość wskaźnika.

W sporach kredytowych tego rodzaju informacje mogą mieć znaczenie dla analizy, w jakim zakresie WIBOR był oparty na rzeczywistych transakcjach, a w jakim na innych danych przewidzianych metodologią ustalania wskaźnika.

Wyrok nie oznacza automatycznego obowiązku ujawnienia wszystkich danych

Trzeba jednak wyraźnie zaznaczyć, że NSA nie przesądził, iż administrator musi bezwarunkowo przekazać każdą żądaną informację.

Znaczenie wyroku polega na tym, że administrator ma obowiązek rozpoznać wniosek w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Jeżeli uzna, że określone informacje nie mogą zostać ujawnione z powodu ustawowych ograniczeń, powinien wydać odpowiednią decyzję, która następnie może podlegać kontroli.

To istotna różnica. Wyrok nie daje automatycznego dostępu do wszystkich danych WIBOR, ale otwiera formalną drogę prawną do ich żądania.

Znaczenie dla kredytobiorców i sporów WIBOR

W praktyce orzeczenie może być ważne dla kredytobiorców i ich pełnomocników, którzy chcą uzyskać bardziej szczegółowe dane dotyczące historycznego sposobu wyznaczania stawek WIBOR.

Możliwe staje się kierowanie precyzyjnych wniosków odnoszących się do konkretnych okresów, tenorów wskaźnika czy rodzaju danych wykorzystywanych przy jego wyznaczaniu.

Jeżeli takie informacje zostaną udostępnione, mogą następnie zostać wykorzystane przy budowaniu argumentacji procesowej, formułowaniu wniosków dowodowych czy przygotowywaniu pytań do biegłego.

To nie jest wyrok stwierdzający wadliwość WIBOR

Orzeczenia NSA nie należy przedstawiać jako potwierdzenia, że WIBOR był ustalany nieprawidłowo albo że umowy kredytowe oparte na tym wskaźniku są nieważne.

NSA nie badał legalności samego WIBOR ani prawidłowości jego metodologii.

Rozstrzygnięcie dotyczyło wyłącznie tego, czy administrator wskaźnika jest zobowiązany do stosowania przepisów o dostępie do informacji publicznej.

Dopiero informacje uzyskane w tym trybie mogą potencjalnie stanowić materiał do dalszej analizy.

Wyrok NSA a stanowisko TSUE w sprawie WIBOR

Znaczenie III OSK 1615/24 trzeba również oceniać w kontekście wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z 12 lutego 2026 r. w sprawie C-471/24.

TSUE wskazał wówczas, że bank nie ma obowiązku przekazywania konsumentowi szczegółowych informacji dotyczących technicznej metodologii regulowanego wskaźnika WIBOR, a samo odwołanie umowy do takiego wskaźnika nie oznacza automatycznie powstania znaczącej nierównowagi na niekorzyść konsumenta.

Wyrok NSA nie podważa tego stanowiska.

Dotyczy bowiem innego problemu – dostępu do informacji od administratora wskaźnika, a nie zakresu obowiązków informacyjnych banku wobec kredytobiorcy przy zawieraniu umowy.

Praktyczny wniosek

III OSK 1615/24 może stać się istotnym narzędziem dowodowym w sporach dotyczących WIBOR.

Zamiast opierać argumentację wyłącznie na ogólnych twierdzeniach dotyczących sposobu wyznaczania wskaźnika, kredytobiorcy mogą próbować uzyskać konkretne dane historyczne dotyczące okresu obowiązywania ich umowy.

Dopiero ich analiza może odpowiedzieć na pytanie, czy rzeczywiście istnieją podstawy do formułowania dalszych zarzutów dotyczących konkretnej umowy lub sposobu wyznaczania oprocentowania.

Znaczenie tego wyroku polega więc przede wszystkim na zwiększeniu możliwości pozyskania materiału źródłowego, który do tej pory pozostawał dla kredytobiorców znacznie trudniej dostępny.

Udostępnij: